Yeni düzenlemeyle konut ve konutla birlikte ticari alanı olan binaların (sitelerin) yönetiminde faaliyet gösterecek şirketler, Bakanlıkça sınıflandırılacak ve belgelendirilecek.

Mevzuatın yürürlüğe girmesinden sonra, kat malikleri yönetim işini kendileri değil de şirketlere yaptırmak isterlerse, bu işleri sadece Bakanlıkça yetkilendirilmiş şirketler üstlenebilecek.

HANGİ HİZMETLER VERİLECEK

Bakanlıkça yetkilendirilecek şirketler, kat maliklerine ve kiracılara rutin olarak sundukları hizmetlerin yanı sıra; otopark, bahçe alanları, varsa sosyal tesisler gibi ortak yaşam alanlarınınruhsat ve eki projelerine uygun olarak kullanılmasını ve işletilmesini sağlayacak.

Kazan dairesi, asansör gibi makine ve ekipmanların düzenli bakım ve kontrollerini, enerji verimliliği ve evsel atık yönetiminin düzenlenmesini takip edip sağlayacaklar.

Noksanlıklar, yapılması gerekenler ve alınması gereken önlemler konusunda önce bina yönetimini ve kat maliklerini uyaracaklar. Site yönetimleri yerine getirilmesi zaruri olan konularla ilgili gereken tedbirlerin alınmaması durumunda da ilgili kurum ve kuruluşlara bildirimde bulunabilecek.

HARCAMALAR DENETLENECEK

Bu şirketlerin yönetim hizmeti verdikleri binalardaki faaliyetleri ve yapılan harcamaları da yine Bakanlıkça yetkilendirilecek bağımsız denetim şirketlerince yapılacak.

Bu denetimlerin yılda en az bir kez yapılması zorunlu olacak. Ayrıca kat malikleri denetim talebinde bulunabilecek.

Kat maliklerinin iskan ettikleri yapıların yönetimine dair bilgi ve belgelere sistem üzerinden şeffaf bir şekilde erişimi için Bakanlıkça elektronik yazılım sistemi kurulup ortak kullanıma açılacak.

ÇALIŞTAY DÜZENLENMİŞTİ

Bakanlığa bağlı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü bu doğrultuda 23 Ekim 2024’te Ankara’da kamu kurum ve kuruluşları, akademisyenler ile sektör temsilcisi STK’ların katıldığı bir çalıştay düzenlemişti. Toplantıda kat maliki konumundaki vatandaşların ve hizmet sunucusu şirketlerin sorunları ve çözüm önerileri değerlendirildi.

Mevzuat düzenlemesi, ilgili kurumların görüşlerine açılacak ve gelen değerlendirmelerin ardından son şekline kavuşacak. Düzenleme daha sonra Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’a sunulacak.

DEVREYE GİRİYOR

Devreye girmesi planlanan düzenleme ile sitelerdeki kontrolsüzlüğün engellenmesi planlanıyor. Geçmişte mafyavari bazı sorunlu sitelerin doğduğunu anlatan sektör temsilcileri bu yüzden sitelerin sertifikalı tesis yönetim şirketleri tarafından yönetilmesinin önemli olduğuna dikkat çektiler. Türkiye’de sitelerde 8 milyona yakın hane bulunuyor. Site aidatları ise İstanbul’da 1500 liradan başlıyor, 7500 liraya kadar çıkıyor. Hatta İstanbul’da bir yalı sitesinde aidat 135 bin liraya ulaşmış durumda.

BOZAN: KÖTÜLERİN YERİNİ SAĞLIKLI YÖNETİMLER ALACAK

Tesis Yönetim ve Tedarikçileri Federasyonu (TTYFED) Onursal Başkanı İbrahim Bozan “Son 2 yılda asgari ücret ve genel giderlerdeki artışlardan dolayı aidatlar yükseldi. Özellikle iş bilmeyen, kötü niyetli yönetimler nedeniyle de sorunlar oluştu. Sektörde 4 bine yakın site yönetim şirketi var. Düzenleme sonrası bu şirketlerden belirli bir teminat tutarı bulundurmaları istenebilir. Bu nedenle sektörde birleşmeler ve elenmeler olabilir” dedi.

USULSÜZLÜK DİZ BOYU

KPMG Türkiye tarafından yapılan araştırmaya göre sitelerde en sık usulsüzlük güvenlik, temizlik, bakım, onarım, peyzaj ve benzeri hizmet alımlarında gerçekleşiyor. Olduğundan fazla gösterilen maliyetler de faih aidat olarak vatandaşa yükleniyor. Hatta bazı yöneticilerin Kıbrıs’ta tatil yapıp dönüşte bunu site harcamaların amal ettiği ortaya çıkmıştı.

BAZI BÖLGELERDE SİTE AİDATLARI (TL)

Arnavutköy 1700

Ataşehir 4.500

Bakırköy 5.500

Çatalca 1.500

Çekmeköy 3.500

Fatih 5.500

Kartal 4.000

Maltepa 5.000

Şile 2.500

Üsküdar 7.500

Bayrampaşa 4.500

Sitelerde oturanlar dikkat! Ödemelerle ilgili yeni düzenleme yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

VAATLER SIRALIYORLAR

Memur alımlarına yönelik paylaşımlar yapan sosyal medya hesapları ve internet siteleri, sayfalarında kamu kurumlarının isimlerini hatta bakanların fotoğraflarını kullanarak, “KPSS’siz memurluk şansı”, “KPSS puan şartı 50”, “İstihdam seferberliği yayınlandı”, “Devlet her gün 3 binin üzerinde memur alıyor”, “PTT, banka, holding ve boşta olan kurum kontenjanları açıklandı, lise, ön lisans ve lisans mezunları başvurabilir” gibi vaatlerde bulunuyor.

PARA İSTİYORLAR

Bu sitelerdeki vaatleri gören vatandaşlar, tuzağa düşürüldüklerinin farkında olmadan verilen linke tıklıyor. Sabah’ın haberine göre, İşte her şey o zaman başlıyor. Linke tıklayanlardan önce ‘başvuru ücreti’ adı altında 308 TL alınıyor. Aynı zamanda kişinin kimlik fotokopisi, adli sicil kaydı gibi belgeleri de isteniyor. Böylece, dolandırıcılar bu belgelerle banka hesabı, şirket açma ve kredi çekme gibi birçok işlem yapma imkânına da sahip oluyor. Dolandırıcılar, sahte başvuru sürecinde ‘Süreç olumlu geçti’ diyerek vatandaşlardan 1.030 TL daha talep ediyor. Sitedeki ilanda, 22 kamu kurumunun aldığı karar doğrultusunda bu paranın istendiği ileri sürülüyor. İşe giriş olmazsa da paranın iade edileceğini belirten dolandırıcılar, parayı aldıktan sırra kadem basıyor.

10 YILA KADAR HAPİS CEZASI VAR

Avukat Muhammet Emre Akkaş, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun devlet memurlarının atanma, hizmet ve yerleştirme şartlarını düzenlediğini söyledi. Akkaş, kamu personeli alım süreçlerinin kanun ve sair mevzuat hükümlerine göre yürütülmekte olduğunu ve bu yöndeki ilanların sadece Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın veya alım yapılacak bakanlığın internet sitesi üzerinden kamuoyuna duyurulduğunun altını çizdi. Akkaş şöyle konuştu:

“Kişinin kamu kurum ve kuruluşlarıyla ilişkili olduğunu söyleyerek işe atama vaadinde bulunması, bundan menfaat elde etmesi ve bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturur. Zarara uğrayan mağdurların, ilk adım olarak Cumhuriyet Başsavcılığı’na konu suça dayanak teşkil edecek delillerle (fatura, dekont, e-posta ve mesaj çıktıları, iletişim bilgileri) birlikte şikayette bulunmaları gerekiyor.”

SAHTE YORUMLAR KULLANIYORLAR

Dolandırıcılar, inandırıcı olması için sitedeki ilanların altına sahte yorumlar da yaptırıyor. Kimi bir markette kasiyer olarak çalışırken, bu site aracılığıyla PTT’ye girdiğini iddia ediyor kimi yaptığı paylaşımda, evde işsiz şekilde atamasının yapılmasını beklerken, bu sitenin yardımıyla öğretmen olduğunu… Bir başkası ise bu site sayesinde bakanlıklara, kamu bankalarına kolaylıkla girilebileceğini öne sürüyor. Şikâyetin fazla olduğu ilanlarda ise dolandırıcılar yorum bölümünü tamamen kapatıyor ya da sınırlandırıyor.

Memur olmak isteyenler için büyük tehlike! 10 yıla kadar cezası var yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

GÖREVDEN ALINACAK

Sabah’ın haberine göre; Son dönemde kâr amacı güden şirketler gibi yönetilmeye başlanan siteler rant kapısı olmaya başladı. Milyonlarca lirayı yöneten site başkanları keyfi kararlarla aidatların artmasına neden oluyor. Sadece İstanbul’da değil ülkenin her bir şehrinde benzer sorunlar yaşanıyor. Bakanlık ise yeniden harekete geçti.

Site aidatlarına ilişkin hazırlanan proje kapsamında, bütün site yönetimlerinin profesyonel şirketler tarafından yönetilmesi gündemde. Buna ek olarak apartman yöneticileri sınavlara tabi tutulacak. Aidatlara enflasyon dışında zam yapılamayacak.

İki yıldan fazla yöneticilik yapılamayacak. Mevcut yönetimlere sertifika zorunluluğu getirilecek. Ayrıca bakanlık yaptığı duyuruda asgari ücretten sonra aidatlara zam yapan yöneticilerin kendilerine şikâyet edilmesini istedi. Enflasyon oranlarının üzerinde zam yapan yöneticilere dava da açılabilecek, görevden alınabilecek.

İTİRAZ HAKKI VAR

Öte yandan kat malikinin harcamalara itiraz etme hakkı da bulunuyor. Bunun için harcamaları inceleyip itirazlarını genel kurul divan toplantısında tutanağa işlenmesi gerekiyor. İstanbul, İzmir ve Ankara gibi büyükşehirlerde aidatlar 2 bin ila 4 bin liraya kadar yükseldi. Lüks sitelerde ise 10 bin lirayı geçti. Pek çok ev sahibi ve kiracı ise yüksek aidatlardan şikâyetçi. Özellikle gereksiz yapılan harcamaların aidatları artırdığını savunuyorlar. Site yönetimleri ise artışa gerekçe olarak artan giderleri, personel maaşlarını ve tesislerin artan bakım maliyetlerini gösteriyor. İstanbul’da site aidatlarının en yüksek seyrettiği bölgeler ise, Şişli, Sarıyer, korkuteli escort Beşiktaş ve Beylikdüzü oldu.

AÇIK HAVUZLAR AİDATLARI ARTIRIYOR

Birçok sitede bulunan havuzlar da ekstra maliyete urla otele gelen escort neden oluyor. Öyle ki aidatların ciddi bir kısmı havuz bakımlarından kaynaklanıyor. Havuzlar devir daim sistemi ile temizlendiğinden yüksek elektrik harcıyor.  Öte yandan içine konulan kimyevi maddeler ve ışıklandırma için kullanılan elektrik, torbalı rus escort oldukça yüksek maliyete neden oluyor. Hamam, sauna, yapay gölet, şelale gibi tesisler varsa bunlar da aidatları katlıyor.

Vatandaşı isyan ettiren site aidatlarında bir dönem bitiyor: Görevden alınmaları gündemde yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

“Tadilat yapıldıktan sonra su almayan evlerimiz su almaya başladı”

Site sakinlerinden Tamer Kaya, “806 tane daireden oluşan Gölşehir Sitesi’ndeki hukuksuz aidat zammını kabul etmiyoruz. Enflasyonun yüzde 64, memur zammının yüzde 30, asgari ücretin yüzde 54 arttığı bu ortamda, site yönetiminin 50-60 imza toplayarak aidat ödemelerinin yüzde 200 arttırmasını kabul etmiyoruz. Daha önce tadilat için 17 bin ile 20 bin TL toplayan yönetime bu parayı ne yaptıklarını söylediğimizde herhangi bir cevap alamıyoruz. Tadilat yapıldıktan sonra su almayan evlerimiz su almaya başladı, rutubet olmayan evlerde rutubet oluşmaya başladı. Teknik şartname ya da garanti yok. Kime bu işleri yaptırdıkları belli değil. Biz site yönetiminin bu fahiş aidat artışını ve aidatlarda yapılan usulsüzlüklerin düzeltilmesini istiyoruz. Düzeltilmediği takdirde usulsüz vekaletler başta olmak üzere, hepsini mahkemeye taşıyacağız” dedi.

“Burada şeffaflık yok”

Site yönetiminde yaşanan sorunlar hakkında konuşan Aydın Doğanoğlu ise “Burada şeffaflık yok. Sunulan tahmini bütçeye baktığımızda sakinler bir gün geciktirdiğinde faiz uygulanıyor. Ama hiçbir faiz gelir kalemi yok. Bunun dışında yönetim kurulu, denetim kurulu yüzbinlerce liralık huzur hakkı konmuş. Oysa Kat Mülkiyet Kanununa göre, malik yönetici genel giderlerin kendisine yöneltilmesinden muaf kalabilir. Bunun dışında yönetim kurulu üyeleri, denetim kurulu üyeleri ücret alamazlar, çünkü onlar kat maliklerinden oluşmuştur. Şeffaflık olmayınca bu sitenin sakinleri yüzde 200 aidatla karşılaştıklarında haklı olarak tepki koyuyorlar. Aidatlar ile ilgili yasal bir sınır bulunmuyor maalesef. Burada bir kişi 30-40 kişinin vekaletini alarak karşılarındaki 350 kişiye karşı 10 kişi ile üstünlük sağlayıp, fındıkzade escort yönetimi ele geçirip kat malikleri kurul toplantısı yapıyorlar. Bunların incelenmesi hukukun denetlenmesine muhtaçtır” şeklinde konuştu.

“Hukuksuz işlerinin sürüyor olması sebebiyle site yönetiminin değişmesini talep edebilirsiniz”

Yapılan zammı yorumlayan avukat Fevzi Doğan ise “Bu aidatların fahiş olduğunu düşünüyorlar ise, bu işletme projesinin onlara tebliği gönderdiği tarihten itibaren 7 gün içerisinde site yönetimine itiraz edebilirler. Site yönetimi bu kararı genel kurulda tekrar görüşmek zorundadır. İtirazlara rağmen site yönetimi aidatlardaki artışlarda ısrar ediyor ise siz, site yönetiminin bu kararını dava yoluna gidebilirsiniz. Bu aidatların fahiş olduğunu dolayısıyla bu aidatların düşürülmesi ya da site yönetiminin hukuksuz işlerinin sürüyor olması sebebiyle site yönetiminin değişmesini talep edebilirsiniz. Burada dikkat edilmesi gereken en önemli husus, size tebliğ edilen işletme projesine 7 gün içerisinde itiraz etmeniz” ifadelerini kullandı.

Yapılan aidat zamlarından şikayetçi olan Neval Kuvan ise “Benim aidatım 500 TL’den bin 415 TL’ye çıktı. Dış cephe çalışmasından önce benim evimde rutubet yoktu, dış cephe yapıldıktan sonra benim evimde rutubet olmaya başladı. Bize mantolama yapılacak denildi, ancak sadece boya yapıldı. Yani sadece dış cephe çalışmasından bile haksız kazanç elde ettiler. Daha önce verdiğimiz 500 TL aidatın bile karşılığını alamadık. Bana bir kişinin EYT’den emekli olacağı söylendi ve 250 bin TL vereceğiz dediler. Ancak soruşturduğumda bu kişinin emekli olmasına üç buçuk yıl kaldığını öğrendim” şeklinde konuştu.

Site aidatları isyan ettirdi! 500 TL’lik site aidatı bin 415 TL’ye çıktı yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

Asgari ücrete yapılan yüzde 54.66’lık zammı bahane eden site yöneticileri aidatlara yüzde 150’ye varan zam yapmaya başladı. Vatandaş kiralarla yarışan aidatlara isyan ederken, yetkililer kat maliklerine “İtiraz edin” önerisinde bulunuyor.

Toplu yapı yönetimleri asgari ücrete yapılan yüzde 54.66’lık zammı bahane ederek site aidatlarına yüzde 150’ye yakın fahiş zamlar yapmaya başladı. Yapılan zamlar sonrası İstanbul’da site aidatları 500 lira ila 5 bin lira aralığına ulaştı. Esenyurt’ta 2500 konutluk bir sitede 1+1 konutun Haziran 2022 aidatı (ısınma hariç) 415 TL iken temmuzda 525 TL, ekimde 646 TL’ye çıktı. Aynı dairenin 2023 Ocak ayı itibarıyla ödediği aidat oranı 1047 TL’ye yükseltildi. Halkalı’daki bir sitede de 2+1 dairenin aidatı temmuzda 291 TL’ye çıkarıldı. Aynı dairenin aidatı, yeni yılla beraber yüzde 99 zamlanarak 580 TL’ye yükseltildi. Bahçeşehir’deki bir sitede bulunan 3+1 büyüklüğündeki dairenin ocakta 900 TL olan aidatı temmuzda 1200 TL’ye, bu yılbaşında da 2 bin 250 TL’ye çıktı.

HUZUR HAKKINA % 300 ZAM

Aidat kalemleri içinde en fazla artış ise yöneticilere ödenen huzur hakkında yapıldı. Bazı sitelerde huzur hakkı için yüzde 300’lük artışlar var. Site aidatlarının yaklaşık yüzde 46’sının personel maliyetlerinden kaynaklandığını ifade eden site yönetim sistemi APTİ’nin Kurucusu Ali Emre Erişen, “Site personelinin yüzde 92’si asgari ücretle çalışıyor. Personel maaşları site aidatına en fazla yüzde 55 olarak yansıtılmalı. Pek çok sitede ısınma ve sıcak su aidata dahil bile değil. Ama bunu bahane ederek fahiş zam yapan site yönetimleri çok. Huzur hakkı da kat maliklerinin de katıldığı yönetim seçiminin yapıldığı genel kurulda belirleniyor. Karar Defteri’nde yazan ücretin üzerinde rakamlar talep edilmemeli” dedi.

YÖNETİCİ SEÇİMİNE DİKKAT

Yönetim kurulu üyelerinin çoğunun aidat ödemediğini ve ‘Huzur Hakkı’ adı altında bir de maaş aldığını anlatan Erişen şunları kaydetti: “Bu dönemde Huzur Hakkı’na yüzde 300’e varan oranlarda zam yapanlar var. Site yöneticileri maalesef çoğu kez bu işi bilmeyen kişilerden seçiliyor. Bunlar güvenliğin arabasını kendine özel araç yapıyor, site çalışanlarını özel şoförü gibi kullanıyor. İstanbul’da 8 bin 200 daireden oluşan siteler var. Bunların aylık toplam aidatları 27 milyon TL. Bu kadar büyük bütçeleri yönetecek isimlerin de yetkin olmaları gerekiyor. Bu nedenle kat maliklerinin yöneticilerini doğru kişilerden seçmesi gerekiyor.”

GELİR KAPISINA ÇEVİRDİLER

Yüksek kira ve enerji faturaları nedeniyle zor günler geçiren site sakinlerinin şimdi de aidat nedeniyle isyan ettiğini ifade eden Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Mahmut Şahin “Site yöneticileri bu işi gelir kapısı haline getirdi. Zincir marketler nasıl günde 2 kez fiyat artırıyorsa, site yöneticileri de aidatları durmadan artırıyor. Gereksiz giderlerle faturalar şişiriliyor. Örneğin bina yönetimlerinin ofise ihtiyacı olmadığı halde, ofis tutuyorlar. Eş, dost akrabayı personel olarak işe alıyorlar” dedi. Şahin, bina sakinlerini sorumluluk sahibi olmaya davet ederek, giderleri takip edip yüksek rakamlara itiraz etmeleri uyarısında bulundu.

ÖNCE İTİRAZ SONRA DAVA

Kiralarla yarışan aidat oranlarına karşın vatandaşlardan “Aidatlara da artış sınırlaması getirilsin” önerisi gelirken, sektör temsilcileri bunun mümkün olmadığını belirtti. Sosyal donatı alanları, daire sayısı ve personel sayısına göre site aidat oranlarının değiştiğini ifade eden Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Başkanı Hakan Akdoğan “Aidatlara zam gelmesi normal. Ama site yönetiminin gelen zamları doğru oranda aidatlara yansıtıp yansıtmadığı kontrol edilmeli. Eğer burada bir uyuşmazlık varsa, kat malikleri itiraz etmeli. Yine sonuç alamazlarsa dava açabilirler. Eğer haklı bulunurlarsa aidat zamları yeniden belirlenir.” Kakıcı & Şimşek Hukuk Bürosu kurucularından Av. Elvan Kakıcı Şimşek de “Ev sahibi ve kiracılar site yönetim hesaplarındaki tüm bilgi ve dokümanları incelesin. Yönetim usulsüz harcamalardan hem hukuki hem de cezai olarak sorumludur” dedi.

Araştırmalara göre İstanbul’da aidatların en fazla arttığı ilçeler Beşiktaş, Şişli, Sarıyer oldu. Eva Gayrimenkul Değerleme Yöneticisi Serkan Bal “Son 1 yılda yaşanan artışlarda yaklaşık 9 ilçenin artış oranı yüzde 100 üzerinde olurken tavan oran yüzde 145’e ulaştı” dedi.

AİDAT NASIL BELİRLENİYOR?

Aidat fiyatlarında yasal olarak herhangi bir artış sınırı bulunmuyor. Binanın aidatı belirlemek için öncellikle bir işletme projesinin bulunması gerekiyor. Bu projede gayrimenkulün bir yıllık tahmini gelir ve gider tutarları yer alıyor. Buna göre, her kat malikinin vermesi gereken aidat oranı belirleniyor. Ancak vatandaşların bu tutara itiraz etme hakkı bulunuyor. Yetkililer, bedelin ekonomik gerekçelere uygun olmadan hatalı belirlendiğini düşünen kat maliklerinin, Sulh Hukuk Mahkemesi’ne başvurabileceğini ifade ediyor. Ayrıca site yönetimine başvurarak da revize talebini dillendirebileceklerini söylüyor.

Yıla yüzde 150 zamla başladılar yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.