Tazminatsız işten çıkarıldığı iddia edilen Gürel’in son konuştuğu kişi olan arkadaşı Özge A.Ö.’nün ifadesi ortaya çıktı. Ece’nin iş yerinde yaşadığı problemleri anlatan tanık, “İş tanımında olmayan şeyleri yaptırmak istemişler. Tuvaletleri sen temizleyeceksin, kahveleri sen getirip götüreceksin demişler. Ayrılması için kağıt imzalatmışlar. Kağıdı imzaladığı için de ailesiyle sorunlar yaşamış” dedi.

7 MADDELİK MOBBİNG GENELGESİ!

Bu son olay Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nı harekete geçirdi. İş yerlerinde psikolojik tacizin önlenmesi için hazırlanan 7 maddelik genelge geçtiğimiz günlerde Cumhurbaşkanı Erdoğan imzasıyla Resmi Gazete’de yayımlandı.

BAKAN IŞIKHAN’DAN MOBBİNG AÇIKLAMASI

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, “Çalışma hayatında huzur ve verimlilik de hem ekonomik büyüme için hem de toplumsal barışın sağlanması açısından kritik öneme sahiptir. Bu nedenle iş yerlerinde mobbing ile mücadelede kararlıyız” ifadelerini kullandı.

Peki mobbing genelgesinde detaylar neler? Mobbinge maruz kalan bir kişi tazminatını da alarak işten ayrılabilir mi? İş yerinde mobbing ve tacizin cezası ne? Çalışanlar nereye şikayette bulunabilir?

Konuyla ilgili tüm merak edilenleri milliyet.com.tr’ye değerlendiren Sosyal Güvenlik Müşaviri Emin Yılmaz şu ifadeleri kullandı: “Mobbing genelgesinin bence en önemli maddesi Bakanlık bünyesinde kurulan Psikolojik Tacizle Mücadele Kurulu’nun faaliyete geçmesiydi. İlgili kurul kamuya ait kurumlar, işçi, işveren konfederasyonları, alanında uzman ve akademisyenlerin bir araya geldiği ve ülke çapında psikolojik tacizle mücadele ile ilgili politikaların belirlenmesinde katkı sağlamaya, rehberlik ve bilgi paylaşımı beraberinde yönetmeye, kamuoyunu bilinçlendirme üzerinde çalışmalar yürütecektir.

Mobbing yasasında diğer bir detay ise Alo 170 üzerinden görevli psikologların olması ve süreç yönetiminde profesyonel destek verilmesinin bir telefon kadar yakın olması önemli bir detay olarak gösterilebilir.

HANGİ DAVRANIŞLAR MOBBİNGE GİRER?

Genelgede de bunun temel çizgileri üzerinden baktığımız zaman temel hak ve özgürlüklerin ihlali anlamına gelen her türlü eylem ve davranış psikolojik taciz olarak nitelendirilecektir.

-Mobbing, belirli bir zaman çerçevesinde üst üste tekrarı sağlanan davranışlar bütünüdür.

-Mobbing imalı ve anlaşılması güç şekilde uygulanır.

-Psikolojik taciz, zaman diliminde çalışanın maruz kaldığı davranışlardan birçoğu, tek başına incelendiğinde, hukuka aykırılık teşkil etmez.

-Mobbing vakalarının geneli, hedeflenen personelin iş yerinden ayrılmasını, atılmasını, istifa etmesini sağlamaya yönelik hareket bütünüdür.

-Psikolojik taciz gerek Anayasamızda gerekse iş hukukunda işverenin sorumluluklarından biri olan “eşit davranma” borcuna aykırılık teşkil eder.

-Mobbing vakalarının çoğu, işverenin, iş güvenliği ve işçi sağlığı açısından tabi olduğu hükümlere ve bilhassa da gözetme borcuna aykırılık teşkil eder.

-Psikolojik taciz, genellikle kişilik haklarına tecavüz teşkil eder ve iş akdinin haklı gerekçeyle feshi kapsamında değerlendirilir.

MOBBİNGE YÖNELİK BAŞLICA ÖRNEKLER

-Örneklerle açıklayacak olursak çalışanın bir kere geç kaldığı halde, sanki süreklilik arz ediyormuş gibi işverenin veya yöneticinin tepki göstermesi.

-Yöneticinin çalışanına yapmış olduğu bir hatadan dolayı grup içerisinde tonlamasına dikkat etmeden onu rencide edecek şekilde sürekli bağırması.

-İşyerinde grup mail veya WhatsApp yazışmalarında diğer kişilerin de bunu görecek şekilde eleştirilmesi,

-Dil, din, Irk gibi farklılığından dolayı onu ötekileştirip eşit davranma ilkesini yok sayması.

MOBBİNGE MARUZ KALAN TAZMİNAT ALABİLİR Mİ?

Mobbing, genellikle mağdur tarafından delil temin edilmesinde güçlük çekildiği için ispatlanması zor olan bir konudur. Unutulmaması gereken mobbingin süreklilik arz etmesidir.

Mobbinge maruz kalan bir kişi tazminatını da alarak işten ayrılabilir. Fakat bunu ispat etmesi gerekmektedir. Çoğu işveren de bunu kabul etmek istememektedir. Dolayısıyla hukuki sürece taşınması ve bu durumu ispat etmesi gereklidir. İlk önce arabulucu sonrasında ise uzlaşma sağlanamaz ise iş mahkemesi üzerinden süreç ilerlemektedir. Sonuç olarak ayrımcılık tazminatı adı altında tazminat talep edebilir.

İŞ YERİNDE MOBBİNG YAPILMASI DURUMUNDA SORUMLU KİŞİ İŞVEREN Mİ?

Burada işveren veya işveren vekili sorumluluğu mevcuttur. Ama mobbingin sadece bu kesim içerisinden olmayan vakalar da mevcuttur. Kurumsal bir şirkette grup liderinden tutun da mesai arkadaşının bile mobbing yaptığı birçok örnek mevcuttur.

NE TÜR DAVALAR AÇILABİLİR?

Açılabilecek davalar:

İşçi için

• Manevi Tazminat

• Tacizin durdurulması

• İş akdinin haklı nedenle feshi (Ahlak ve iyi niyete aykırı davranış)

• Soruşturma açılmasını isteme /delil toplama

NEREYE ŞİKAYETTE BULUNULABİLİR?

Bu konuda en başta çalıştıkları kurum ve kuruluşa, Cumhurbaşkanlığı iletişim merkezine, Türkiye Büyük Millet Meclisi Dilekçe Komisyonuna, Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi (ALO 170) aracılığıyla veya doğrudan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına ya da Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumuna ve Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurularını iletebilirler.

Böyle bir durumda işverenin veya yöneticisinin bunu düzeltmesi ile alakalı sorumluluğu mevcuttur.

– Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne ve yetkili idari makamlara yazı ile başvurma hakkına sahiptirler. Başvuruların sonucu veya yapılmakta olan işlemin safahatı hakkında dilekçe sahiplerine en geç 30 gün içinde gerekçeli olarak cevap verilir. İşlem safahatının duyurulması halinde alınan sonuç ayrıca bildirilir. Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne gönderilen dilekçelerin, Dilekçe Komisyonu’nda incelenmesi ve karara bağlanması 60 gün içinde sonuçlandırılır.

-ALO 170 hattı üzerinden psikolojik taciz şikayet başvuruları, başvuruyu yapan kişinin kamu veya özel sektörde çalışmasına bağlı olarak farklı şekilde değerlendirilmektedir. Özel sektör çalışanlarınca yapılan başvurular, İş Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından incelenmekte kamu sektöründe çalışanlar tarafından yapılan başvurular ise psikolojik tacizin gerçekleştiği kurum tarafından incelenmektedir.

-ALO 170 çağrılarına en geç 72 saat içerisinde cevap verilir.

Kısaca her kurumun kendi içerisinde farklı uygulamaları mevcuttur.”

Milliyet

Ece Gürel’in ölümü sonrası iddialar gündeme gelmişti! Çalışanlar dikkat: Mobbing yasasında kritik detaylar yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

Bu gelişmenin ardından vatandaşlar, ‘mobing nedir, nasıl anlaşılır? Mobbing sayılan durumlar nelerdir? İş yerindeki mobbing nasıl kanıtlanır? gibi soruların cevaplarını araştırmaya başladı.

MOBBİNG NEDİR?

İş yerlerinde kasıtlı bir şekilde uygulanan ve çalışanların psikolojik sağlığını olumsuz bir şekilde etkileyen bir tür tacizdir. İş verenin çalışanlara uyguladığı olumsuz davranışlar gibi, çalışanların kendi aralarında da görülebilir. Mobbing, yıldırma, baskı, psikolojik şiddet gibi kavramlarla açıklanabilir.

MOBBİNG SAYILAN HALLER NELERDİR?

• İş yerinde amiri tarafından çalışanın kendini ifade etme olanağının kısıtlanması, azarlanması
• Çalışanın sürekli eleştirilmesi
• Çalışanın dedikodusunun yapılması
• Çalışanın statüsüne ilişkin tehditler yapılması
• Çalışanın aldığı kararların sürekli olarak sorgulanması
• Çalışana görev tanımı dışında işler verilmesi
• Çalışana cinsel ve sözlü tacizde bulunulması
• Çalışanın istifaya zorlanması
• Sürekli olarak çalışanın molalarının ve telefon görüşmelerinin kontrol edilmesi

MOBBİNG NASIL KANITLANIR?

Çalışanın mobbinge uğradığına dair deliller göstermesi ispatı için yeterlidir. Bunlar kanıtlar şunlardır:

• Şahit ifadeleri
• Yazılı veya elektronik kayıtlar
• Psikolojik danışmanlık veya tedavi belgeleri

MOBBİNGE MARUZ KALINCA NEREYE BAŞVURULUR?

Yeni genelge ile birlikte mobbinge uğrayan çalışan sorunlarını doğrudan ilgili kurumlara iletebilecek. Bu kapsamda çalışanlar;

• Çalışanların bağlı oldukları kurum veya kuruluşlara,
• Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi’ne (CİMER),
• Türkiye Büyük Millet Meclisi Dilekçe Komisyonu’na,
• Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi’ne (ALO 170)
• Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na
• Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu ile Kamu Denetçiliği Kurumu’na başvurabilir.

MOBBİNGE UĞRADIĞIMIZI NASIL ANLARIZ?

Aşağıda listelenen davranışlara maruz kalan kişi mobbinge uğruyor demektir:

Kişi, iş yerinde kendisine yapılan baskı veya zorbalık sonucu sürekli mesleki yeterliliğini sorguluyorsa,

Kişiye görev tanımının dışında daha ağır işler veriliyorsa,

İş yerinde o kişi yokmuş gibi davranılıyorsa ve yaptığı işler görmezden geliniyorsa,

Kişiyi iş yerinden uzaklaştırmaya ya da bezdirmeye yönelik davranışlar uygulanıyorsa,

Küçük görme, utandırma, öfkelendirme, korkutma, öz güvenini kırma gibi davranışlara maruz kalıyorsa,

İş yerinde dedikodusu yapılıyor ve şahsına iftiralar atılıyorsa,

Patronu tarafından taşkın hareketlere maruz kalıyorsa (küfür, hakaret, masaya vurma, azarlama, vs.)

İş yerinde mobbing sayılan haller nedir? Mobbing nedir ve nasıl kanıtlanır? yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.