Şahin’in açıklamasında yer alan ifadeler şu şekilde:

“OLAYLARI KİŞİSEL SİYASAL GÖRÜŞLERİ İLE ŞEKİLLENDİRMEMELİLER”

Şahin, kamuoyuna ve yayıncılara yönelik olarak şu mesajları verdi:

• Kamu yararı ve toplum huzuru: Yaşanan gelişmeler doğrultusunda, yayıncı kuruluşların haber içeriklerinde editoryal bağımsızlıklarını korurken, kamu yararını ve toplum huzurunu gözetmeleri gerektiğini tekrar vurgulamak istiyorum.
• Resmi açıklamalar: Özellikle İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’ndan ve diğer resmi kaynaklardan gelen açıklamaların dikkate alınmasının, hukukun üstünlüğü ilkesinin bir gereği olduğunu hatırlatmak isterim.
• Tarafsızlık ve güven: Haber sunucuları ve program yorumcularının olayları kişisel siyasal görüşleri ile şekillendirmemesi, kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi ve toplumdaki güven ortamının zedelenmemesi açısından büyük önem taşımaktadır.
• Yasal düzenlemeler: 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un 8’inci maddesi, “Yayın hizmetleri; hukukun üstünlüğü, adalet ve tarafsızlık esasına aykırı olamaz.” ifadesini içermektedir. Her yayıncı kuruluş, bu kanunda belirtilen kurallara uymakla yükümlüdür.
• Soruşturmalar ve izleme: Gerçekleştirilen soruşturmaların tamamen hukuk çerçevesinde olduğunu ve yapılan yayınların izleme uzmanları tarafından sürekli olarak incelendiğini belirtmek isterim.
• Yaptırımlar: Yasal mevzuata aykırı yayın yapan kuruluşlara gerekli yaptırımların en üst seviyeden uygulanacağı hatırlatılırken, halkımızın doğru ve tarafsız haber almasını temin eden tüm medya kuruluşlarına teşekkür ediyorum.

Kamuoyuna saygıyla duyurulur.

RTÜK Başkanı’ndan Medyaya Önemli Uyarı yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

Bu uygulamanın önümüzdeki dönemde dijital yayıncılığın güçlü olduğu Türkiye dahil birçok ülkede yaygınlaşması bekleniyor. Hem yayıncı kuruluşlar hem de araştırmacılar, gerekli hukuki altyapıları oluşturacak adımların ivedilikle atılması yönündeki çağrılarını sık sık yineliyor.

Kanada konuyu yeniden gündeme taşımakla birlikte bu alanda ilk örnek Avustralya oldu.

“Küresel bir hareketin başlangıç noktası” olarak nitelendirilen Avustralya Haber Medyası Pazarlık Yasası (NMBC) 2 Mart 2021’de yürürlüğe girdi ve yaklaşık 3 yıldır başarıyla uygulanıyor.

Yasa kapsamında medya şirketleri Alphabet (Google’ın tepe kuruluşu) ve Meta (Facebook, Instagram ve WhatsApp’ın tepe kuruluşu) gibi şirketlerle müzakere masasına oturuyor. Bu müzakereler uzlaşıyla sonuçlanmadığı takdirde, ödeme miktarı hükümetin tayin ettiği bir hakem tarafından belirleniyor.

Hazır konu Türkiye’de de tartışılıyorken, söz konusu yasanın mimarı, Avustralya Rekabet ve Tüketici Komisyonu (ACCC) eski Başkanı ve Avustralya Ulusal Üniversitesi Crawford Kamu Politikaları Okulu öğretim üyesi Rodney Sims, Hürriyet’ten Sevin Turan’a konuştu.

“YASA OLMADIĞI TAKDİRDE ÖDEME TALEPLERİNİ GÖZ ARDI EDEBİLİYORLAR”

Sims öncelikle hükümetlerin büyük teknoloji şirketlerinin yayıncılara ödeme yapmasını sağlamaktaki rolüne vurgu yaparak, “Zorlayıcı bir yasa olmadığı takdirde, platformlar faydalandıkları haber içeriklerinin karşılığını ödemeyecekler” dedi ve ekledi:

“O kadar güçlüler ki böyle bir yasa olmadığı takdirde medyanın ödeme taleplerini göz ardı edebiliyorlar.”

Dünyanın dört bir yanındaki yayıncılara ilham olan pazarlık yasasını tasarlarken hangi faktörleri göz önünde bulundurduklarıyla ilgili de konuşan Sims, “Yasa kapsamında bir müzakere gerekliliği söz konusu. Ancak bu müzakerelerden medya şirketlerini tatmin edecek bir sonuç çıkmazsa o zaman hakem mekanizması devreye giriyor” dedi.

Peki yaklaşık 3 yılda yasanın getirdiği kazanımlar ne oldu? Bu soruyu yönelttiğimiz Sims, genel tabloyu şu şekilde tarif etti:

“Medya şirketleriyle ve gruplarıyla platformlar arasında yapılan müzakerelerin sonucunda, yayıncılara her yıl toplamda 250 milyon Avustralya dolarına yakın (170 milyon ABD doları) ödeme yapılıyor. Şu ana kadar müzakereler olumlu sonuçlandığı için hakem müdahalesine ve merkezi dağıtıma gerek olmadı.”

“DAHA FAZLA HABER, DAHA FAZLA HABER KAYNAĞI”

Bu süreçte basın sektöründe gazetecilikle ilgili iş ilanlarında yüzde 46’lık bir artış kaydedildiğini de sözlerine ekleyen Sims, “‘Gazeteci olmak için bundan daha iyi bir zaman olamaz’ sözünü sıklıkla duyuyoruz” diye konuştu.

Bunun halkın genelinin de faydasına olduğunu vurgulayan Sims, “Artık daha fazla haber ve daha fazla haber kaynağımız var” dedi.

Sidney Teknoloji Üniversitesi İletişim Fakültesi Medya Dönüşüm Merkezi Direktörü Monica Attard da geçtiğimiz günlerde Hurriyet.com.tr’ye yaptığı açıklamada, medya kuruluşlarıyla teknoloji şirketleri arasında imzalanan gizlilik sözleşmelerinin ödemelerin nasıl harcandığıyla ilgili ayrıntıların açıklanmasına engel olduğunu belirtmiş, “Ancak anekdotsal veriler, ödeme alan şirketlerin çalışan sayılarını gözle görülür biçimde artırdığına işaret ediyor” demişti.

Columbia Üniversitesi Gazetecilik Okulu öğretim üyesi Bill Grueskin ise yasanın birinci yılında kaleme aldığı rapora atıfla şu örnekleri vermişti:

“Avustralya’nın resmi radyo ve televizyon yayıncılarından biri olan ABC, ülkenin en ücra köşelerinde 50 yeni muhabir görevlendirebildi. Yarrawonga Chronicle ve Deniliquin Pastoral Times gibi gazetelerin yayıncısı McPherson Media Group, muhabir ve editör maaşlarının yüzde 30’unu teknoloji şirketlerden gelen parayla ödeyebildi. The Guardian Australia’nın 70 olan muhabir ve editör sayısı 1 yıl içinde 100’ün üzerine çıktı. Gazete yöneticileri bunda teknoloji şirketlerinden gelen paranın önemli bir faktör olduğunu belirtti.”

Grueskin, Attard’ın, “Öğrencileri staj yapmaya ikna edemiyorum çünkü tam zamanlı işler bulmaları çok kolaylaştı. Bu değişimin teknoloji şirketlerinden gelen ödemelerle aynı zamanda yaşanması dikkat çekici. Yemin ediyorum 20 yıldır böyle bir şey görmedim” sözlerini de aktarmıştı.

NEDEN ÇİFTE STANDART?

Teknoloji şirketlerinin Avustralya’da uygulanan regülasyonlara ayak uydururken, ABD’de ya da başka bir ülkede neden benzer kurallara karşı savaşacaklarına dair bir açıklama getiremediğini de ifade eden Grueskin, “Bu fikir yaygınlaşırsa sırtlanacakları yükün daha karmaşık ve masraflı olacağını biliyorlar. Avustralya büyük bir pazar değil, buna rağmen Facebook ve Google kendilerini onlarca siteyle pazarlık yaparken buldu. ABD’nin nüfusu Avustralya’nın 13 katı, medya piyasası da çok daha karmaşık. Teknoloji şirketlerinin Avustralya’daki tecrübesini ABD’ye uyarladığınızda 2 milyar Amerikan doları ödeme yapmak zorunda kalabilirler” diye konuşmuştu.

Milliyet

Tüm dünyaya örnek olan uygulamanın mimarı: Zorlayıcı bir yasa olmadan, platformlar habere para ödemeyecek yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.

‘BASININ İTİBARI BİZLER İÇİN ÖNEMLİDİR’

Sinan Burhan, “Evrensel basın meslek ilkeleri olan; kamu yararını, özel hayata saygıyı, hukukun temel ilkelerini üstün tutan bir anlayışla yapılan meslek icrası, toplumun basına duyduğu güveni daha da artacaktır. Basının itibarı bizler için önemlidir. Tarafsız, özgür, ilkeli ve basın ahlak kurallarına uyan bir medya hepimizin arzusudur, Demokrasinin sağlam temellere oturtulmasında Gazetecilerin ve dolayısı ile medyanın çok önemli bir yeri vardır.” değerlendirmesinde bulundu.

MEDYA BU MİLLETİN SESİ KULAĞI

Burhan Özellikle Yerli ve Milli bir yaklaşımla görevlerini icra eden Yerel medyanın yüksek maliyetler nedeni ile elinin kolunun bağlandığını, nefes alamaz hale geldiğini vurgulayarak, Anadolu Medyasının bu milletin sesi kulağı Ülkesinin can damarı olduğunu ve desteklenmesi gerektiğini vurguladı.

Burhan, Anadolu Medyasının bu milletin vicdanı, sesi, kulağı, Ülkesinin de can damarı olduğunu vurgulayarak, “Anadolu medyası için gerekli düzenlemelerin bir an evvel yapılması gerekir” açıklamasında bulundu.

’10 OCAK ÇALIŞAN GAZETECİLER GÜNÜ’NÜ KUTLUYORUZ’

Gazetecilerin her türlü zorluklara rağmen görevlerini fedakârlıkla yaptıklarına işaret eden Burhan, “Her zaman haber peşinde, her türlü toplumsal olaylarda, afetlerde, savaşlarda, canlarını hiçe sayarak geçen bir yaşam biçimidir gazetecilik. Her türlü zorluklara göğüs geren çalışan gazetecileri takdir ediyor, 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü’nü kutluyoruz. Görevlerini yaparken hayatını kaybeden tüm basın çalışanlarını da rahmetle anıyoruz” dedi.

Anadolu Yayıncılar Derneği’nden 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü mesajı! yazısı ilk önce Kamu Haberi üzerinde ortaya çıktı.